In gesprek met levende boeken

LICHTENVOORDE - In de bibliotheek van Lichtenvoorde vond afgelopen zaterdag Living Library plaats. Naast papieren boeken waren er die dag ook levende boeken te leen. Je mocht ze weliswaar niet mee naar huis nemen, maar er wel een half uur in lezen, met ze praten. Als levende boeken waren geselecteerd mensen die nogal eens te maken hebben met vooroordelen, een onalledaagse achtergrond hebben, afwijken van de norm of van wat als norm ervaren wordt. Living Library is een landelijk initiatief van de bibliotheken dat mensen uit wil dagen verder te kijken door in gesprek te gaan met die ‘vreemde ander’, het initiatief sluit in Oost Gelre en de Achterhoek ook aan bij de Achterhoek Pride maand. Ondergetekende leende als levend boek de non-binaire Thessa.

Door Mark Ebbers

Het doel van Living Library is het samenbrengen van mensen en wegnemen van vooroordelen en taboes door met elkaar in gesprek te gaan, een evenement om de dialoog te promoten, verrassende en inspirerende ontmoetingen tussen ‘boeken en lezers’. Oorspronkelijk is Living Library ontwikkeld door een Deense jongerenorganisatie ‘Stop the Violence’. Deze maanden vindt het evenement plaats op diverse plekken over de hele wereld.

Burgemeester trapt af
Resy Oonk van de Bibliotheek Oost-Achterhoek is content met het aanbod deze zaterdag: “We hebben zeven levende boeken, waaronder twee keer een Oekraïense vluchteling, dus eigenlijk zes titels.” Het eerste boek wordt deze ochtend geleend door burgemeester Annette Bronsvoort. Daarna worden de boeken behoorlijk gelezen, de meeste(n) zijn op elk moment wel in gesprek. Regelmatig moeten bezoekers even in de wachtrij omdat het boek van hun keuze nog met een andere lezer in gesprek is.

‘Het accepteren van en
uitkomen voor
mijn non-binair
zijn heeft mijn
wereldbeeld
verbreed’

Non-binair boek
Een van de zeven levende boeken is Thessa (29) uit Lichtenvoorde. Die (Thessa wil graag aangeduid worden met die/diens) gaat in gesprek over diens leven en identiteit. Thessa heeft een bedrijf in Lichtenvoorde: Violet D&I. Vanuit die onderneming houdt die zich bezig met diversiteit, inclusie en gelijkwaardigheid bij organisaties.
In het gesprek met Thessa komen heel wat termen aan de orde, termen die niet altijd voor iedereen even duidelijk zijn. “Ik vind het belangrijk om onderscheid te maken tussen geslacht en gender. Geslacht is iets biologisch, maar gender is je identiteit. Ik werd meisje genoemd bij mijn geboorte, maar in mijn puberteit kwam ik er steeds meer achter dat ik me meer non-binair voelde, al kende ik toen het woord nog niet eens. Ik voelde me geen meisje, maar ook geen jongen. Dat is anders dan bij een binaire transgender, dat is iemand die geboren is in een vrouwenlichaam, maar zich (meer) man voelt, of andersom.”
Een transseksueel is een ander begrip dat voorbij komt, dat verwijst meestal naar een persoon die via medische behandelingen (hormonen, operaties) een geslachtsverandering (niet: genderverandering) ondergaat. Thessa heeft geen medische ingrepen laten doen.

Twee keer uit de kast
Een jaar of drie geleden viel het voor Thessa pas echt op de plek. “Eigenlijk moest ik voor de tweede keer uit de kast komen. De eerste keer was rond mijn zestiende, toen ik ervoor uitkwam dat ik me aangetrokken voelde tot meisjes en vrouwen.”
Het was niet altijd makkelijk, maar Thessa kijkt toch tevreden terug op diens verhaal tot nu toe: “Het accepteren van en uitkomen voor mijn non-binair zijn heeft mijn wereldbeeld verbreed. Over het algemeen waren de reacties uit mijn omgeving goed. Ik heb ook echt het idee dat de hokjes wat losser worden.”

Grotendeels hetzelfde
Wat vindt Thessa van diversiteits- en inclusiviteitsvraagstukken rond bijvoorbeeld afkomst en huidskleur? “Ik geloof wel in een intersectionele kijk op de zaken, het is meestal een combinatie van facetten die leidt tot vooroordelen en uitsluiting. Of het nu om gender of om huidskleur gaat, vaak spelen vergelijkbare mechanismen. Al moet je ook niet alles op één hoop gooien.”
Thessa constateert dat mensen veel verschillen hebben, maar eigenlijk voor een groot deel hetzelfde zijn, en dat zaken als gender, geaardheid, afkomst, huidskleur eigenlijk geen issue zouden moeten zijn. Hopelijk draagt Living Library daaraan bij.