Moment voor een monument

Als je door Groenlo loopt en naar de gevels van gebouwen kijkt, zie je daar soms een schildje met de tekst: Rijks- of Gemeentelijk Monument. Groenlo heeft behoorlijk wat gebouwen die als Gemeentelijk Monument benoemd zijn. Wil je hier renovatie- of andere werkzaamheden aan uitvoeren, dan moet dat als eigenaar in overleg met de gemeente gebeuren.

Veel van deze Gemeentelijke Monumenten liggen of staan op een plaats waar je het eigenlijk niet verwacht: de RK Begraafplaats aan de Lichtenvoordseweg. Daar hebben meer dan 60 graven of grafkelders deze status. Deze monumenten zijn daardoor beschermd en mogen niet geruimd worden. Die status krijg je niet zomaar. De overledene moet een belangrijk persoon voor de gemeenschap zijn geweest. Deze monumenten zijn ook van groot belang voor de identiteit van de begraafplaats.

Omdat er jaarlijks verschillende graven geruimd worden, ontstaan er tussen de graven veel meer ruimtes en vallen deze Gemeentelijke Monumenten steeds meer op. Deze monumenten hebben geen schildje zoals de gebouwen, en als leek weet je dus niet of je voor een monument staat.

Op bijna al deze graven rust geen grafrecht meer. Hier komt dus ook geen geld meer voor binnen, maar deze graven worden ook niet meer onderhouden. De rechthebbende is verantwoordelijk voor het graf zelf. De begraafplaats is verantwoordelijk voor alles daaromheen. Maar wie is er in die situatie nu verantwoordelijk voor dat graf: de gemeente of de begraafplaats? Zeg het maar. Uiteindelijk is er door de gemeente een besluit genomen om het graf de status van monument toe te kennen, dus eigenlijk zijn we dat met z’n allen. We moeten zuinig zijn op onze monumenten.

Veel van deze monumenten hebben echter groot onderhoud of renovatie nodig. Doe je dat niet, dan wordt het verval alleen maar erger. Het bestuur en de medewerkers van de begraafplaats onderkennen dit en willen daar zeker hun bijdrage aan leveren. Ze zijn hierover met de gemeente in goed gesprek. Men kan voor herstel van een graf een subsidie krijgen, maar deze dekt in totaal maar zo’n 39% van de werkelijke kosten. Dat kunnen ze niet opbrengen. Daarbij komen dan ook nog alle administratieve handelingen die bij een subsidieaanvraag per graf zowel voor hen als voor onze gemeente behoorlijk omvangrijk zijn. Maar het zijn Gemeentelijke Monumenten en dat is niet voor niets. Zou het iets zijn als alle begraafplaatsen en kerkhoven in Oost-Gelre voor alle Gemeentelijke Monumenten aldaar een vaste bijdrage per jaar van bijvoorbeeld € 200,00 per Gemeentelijk Monument krijgen en die naar eigen inzicht kunnen besteden aan onderhoud en herstel? Dan valt er ook vooruit te plannen. Voor de gemeente is het overzichtelijk, controleerbaar en kan het in de jaarbegroting meegenomen worden. Laten we gek zijn op onze herinneringen.

John Roes
Groenlo